Cytadela pamięta – obchody 81. rocznicy zakończenia walk i hołd pod Dzwonem Pokoju

W górnej części Cytadeli, wśród zimowego nieba i ciężaru pamięci, odbyły się obchody upamiętniające zakończenie walk o miasto. Poznańskie uroczystości miały inny akcent niż w latach poprzednich – organizatorzy przenieśli centralne miejsce ceremonii z pomnika radzieckiego pod symboliczny Dzwon Pokoju. Tłumienie historii i jednoczesne budowanie pamięci stało się widoczne w gestach polityków, kombatantów i mieszkańców.

• Poznań wraca do tamtych dni – o czym przypominały obchody na Cytadeli
• Ceremonia pod Dzwonem Pokoju miała wymiar symboliczny i polityczny

Poznań wraca do tamtych dni – o czym przypominały obchody na Cytadeli

Podczas obchodów przypomniano, że to była 81. rocznica zakończenia walk o miasto. W krótkiej przemowie z ramienia władz miejskich podkreślono wagę pamięci o tych wydarzeniach i ich skomplikowanym następstwie.

“Bitwa o Poznań była nie tylko starciem militarnym. Była symbolem końca okupacji, symbolem nadziei…” — powiedziała Natalia Weremczuk, zastępczyni prezydenta Poznania.

Weremczuk dodała, że wyzwolenie od hitleryzmu nie zakończyło jednak wszystkich cierpień – przypomniała o kolejnych, trudnych faktach historycznych związanych z sowiecką obecnością. Po oficjalnej części przedstawiciele władz i środowisk kombatanckich złożyli kwiaty przy pomnikach pamięci.

Ceremonia pod Dzwonem Pokoju miała wymiar symboliczny i polityczny

Główne uroczystości zorganizowano na górnym tarasie Cytadeli, nie pod Pomnikiem Żołnierzy Radzieckich, lecz pod Dzwonem Pokoju. Decyzja o takim miejscu podkreślała zarówno szacunek dla ofiar, jak i chęć wyraźnego dystansowania się od sowieckiej symboliki. W imieniu mieszkańców kwiaty złożyli m.in. Natalia Weremczuk oraz Łukasz Kapustka, wiceprzewodniczący Rady Miasta Poznania. Obecni byli także przedstawiciele parlamentarzystów, władze samorządowe i wojewódzkie oraz środowiska kombatanckie.

Historyczne tło uroczystości zostało przypomniane faktami:

• Walki o Cytadelę trwały miesiąc i zakończyły się rankiem 23 lutego 1945 r.
• Straty stronie radzieckiej oceniane są na około 6 tysięcy poległych.
• Straty armii niemieckiej to według źródeł 2–3 tysiące żołnierzy.
• Ofiary po stronie polskiej to około ok. 700 osób.

Organizatorzy zaakcentowali także współczesny kontekst pamięci – 24 lutego przypadała czwarta rocznica agresji Rosji na Ukrainę, co sprawiło, że wybór Dzwonu Pokoju nabrał dodatkowego wymiaru refleksji nad wolnością i bezpieczeństwem.

Wspomnienia o bitwie i liczne gesty podkreślały, że pamięć o tamtych wydarzeniach wciąż żyje – w opowieściach rodzin, w symbolach miejsca i w obecności tych, którzy stracili bliskich. Mieszkańcy, patrząc na świadome wybory miejsca uroczystości, mieli jasny sygnał: pamiętanie w Poznaniu oznacza również wrażliwość na niuanse historii i na współczesne uwarunkowania międzynarodowe.

na podstawie: Urząd Miasta w Poznaniu.