Pamięć o Powstaniu Warszawskim przy pomniku. Poznań przypomniał historię „Rysia”
Pod pomnikiem Polskiego Państwa Podziemnego i Armii Krajowej spotkali się kombatanci, przedstawiciele władz oraz mieszkańcy Poznania. W centrum uroczystości znalazła się nie tylko historia całego zrywu, lecz także los konkretnego poznaniaka – porucznika Jana Nowickiego, pseudonim „Ryś”. Jego tożsamość przez lata pozostawała zagadką dla historyków. Podczas obchodów przypomniano również, że pamięć o powstańcach wiąże się z odpowiedzialnością za przekazywanie historii kolejnym pokoleniom.
W uroczystości uczestniczyli przedstawiciele środowisk kombatanckich, władz centralnych i samorządowych. Poznań reprezentowali zastępca prezydenta Bartosz Derech oraz wiceprzewodniczący rady miasta Andrzej Rataj.
„Dziś, po latach, nie pytamy już wyłącznie o wojskowy wymiar tamtego zrywu. Myślimy przede wszystkim o ludziach – o ich marzeniach, nadziei i niezłomności” – mówił Bartosz Derech.
Zastępca prezydenta przypomniał, że wśród uczestników powstania byli bardzo młodzi ludzie, którzy zamiast planować przyszłość, stanęli do walki. Wspomniał również o cywilach próbujących przetrwać w ruinach Warszawy. W jego wystąpieniu pojawiło się odniesienie do poznańskiej tradycji walki o wolność oraz do obowiązku zachowania prawdy historycznej.
- Porucznik „Ryś” miał poznańskie korzenie i wojenną tajemnicę
- Apel Pamięci i kwiaty w kilku miejscach Poznania
Porucznik „Ryś” miał poznańskie korzenie i wojenną tajemnicę
Tegoroczne obchody poświęcono między innymi Janowi Nowickiemu, urodzonemu w 1910 roku na Dębcu, który później został włączony do Poznania. Przed wojną pracował na kolei i grał w piłkę jako napastnik klubu Lutnia Dębiec. Zespół ten po latach przekształcił się w Lecha Poznań.
Nowicki działał w wydziale bezpieczeństwa i kontrwywiadu Komendy Głównej Armii Krajowej. Oddział zajmował się między innymi likwidowaniem konfidentów oraz odbijaniem polskich oficerów z więzień. Podczas Powstania Warszawskiego walczył w stolicy, a następnie zaginął. Przypuszcza się, że został pochowany w zbiorowej mogile na warszawskich Powązkach.
Przez wiele lat historycy nie potrafili ustalić, kim był „Ryś”. Wiadomo było jedynie, że pochodził z Wielkopolski, na co wskazywał jego akcent. Wojciech Königsberg, po analizie źródeł i przy wsparciu prof. Remigiusza Wiśniewskiego z Uniwersytetu Zielonogórskiego, zidentyfikował powstańca. Pomogło w tym także złamanie szyfru Armii Krajowej.
Przywołanie biografii Nowickiego nadało obchodom osobisty wymiar. Historia powstania nie ograniczała się tego dnia do statystyk i dat – została pokazana przez los człowieka związanego z konkretną dzielnicą, pracą i klubem sportowym.
Najświeższe wiadomości z Poznania czekają na stronie głównej faktypoznan.pl, a koncerty, spotkania i imprezy na najbliższe dni – w kalendarzu wydarzeń.
Apel Pamięci i kwiaty w kilku miejscach Poznania
Podczas głównej części uroczystości odczytano Apel Pamięci. Delegacje złożyły kwiaty pod pomnikiem Polskiego Państwa Podziemnego i Armii Krajowej, a następnie przeszły do kościoła oo. Dominikanów. W krużgankach świątyni wiązanki złożono przy tablicy upamiętniającej żołnierzy Armii Krajowej.
Wcześniej, o godz. 15:30, w kościele Najświętszego Zbawiciela przy ul. Fredry odprawiono mszę świętą w intencji poległych w Powstaniu Warszawskim. Tam również złożono kwiaty przed tablicą pamiątkową. Informacja o kilku miejscach uroczystości pozwalała uczestnikom śledzić obchody od nabożeństwa po główny apel i upamiętnienie żołnierzy AK.
Powstanie Warszawskie rozpoczęło się 1 sierpnia 1944 roku o godz. 17:00. Powstańcy zaatakowali niemieckie obiekty w okupowanej stolicy, chcąc wyzwolić ją przed wkroczeniem wojsk radzieckich. Po 63 dniach walk, 3 października, podjęto decyzję o kapitulacji. Zginęło około 18 tysięcy żołnierzy oraz ponad 200 tysięcy mieszkańców Warszawy.
na podstawie: UM Poznań.
Widzisz błąd lub nieaktualną informację? Zgłoś błąd, sprostowanie lub uwagę
![]()
Ostatnie Artykuły

„Hej, hej Ułani!” w Poznaniu. Dzieci będą śpiewać, klaskać i muzykować

Bezpłatny festiwal planszówek połączy turniej, wielkie gry i zabawy dla dzieci

Finał Łazarskich spacerów prowadzi do mniej znanych zakątków osiedla

Betlejem Poznańskie ruszyło na Placu Wolności. Koło sięga 33 metrów

Wyburzanie przy Grunwaldzkiej. Najpierw jeden pas, potem zamknięcie

Ponad 40 zdjęć w poznańskim konkursie. Jury wybrało laureatów

Urząd zostanie podświetlony na niebiesko. Konferencja skupi się na prawach dzieci

Szczepan Twardoch zabierze czytelników w mroczny Śląsk „Waldkauza”

Poznań nie zwalnia po zmroku: teatr, koncerty i spacery przez cały weekend

Jury zmieniło werdykt konkursu „À propos Derwicha”. Pozostałe nagrody bez zmian

Blisko 150 uczniów śpiewało folklor. Jubileuszowa „Kukułeczka” w Tulcach

Badania, warsztaty i barber w jednym miejscu. Wracają Męskie Sprawy

Betlejem Poznańskie połączy jarmark z lodowiskiem i jubileuszowym festiwalem lodu

Gratowóz odwiedzi poznańskie osiedla. Na trasie będzie kilkanaście przystanków
Przydatne dane teleadresowe
- Ośrodek Szkolenia Wysokościowo-Ratowniczego i Spadochronowego w Poznaniu - kontakt, adres i zadania
- Straż Miejska Miasta Poznania - kontakt, zgłoszenia interwencji i referaty
- Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w Poznaniu - Filia Jeżyce: kontakt, godziny i obszar działania
- Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy dla Dzieci Niesłyszących im. Józefa Sikorskiego w Poznaniu - kontakt, oferta i zapisy
- Parafia św. Jadwigi Śląskiej w Poznaniu - kontakt, msze, sakramenty
- Zarząd Dróg Powiatowych w Poznaniu - kontakt, zgłaszanie awarii i zajęcie pasa drogowego
