Czapski wraca na Czwartki Literackie. Zapowiada się rozmowa o wieku XX

Józef Czapski nie daje się zamknąć w jednej roli ani w jednym zdaniu. Malarz, eseista, diarysta, świadek wojny i współtwórca paryskiej „Kultury” – jego życiorys układa się w opowieść o całym stuleciu. Podczas Czwartków Literackich ten wielogłos ma wybrzmieć wyraźnie, bez skrótów i uproszczeń. W centrum znajdzie się człowiek, który notował, malował i patrzył na historię z bliska.

• Czapski jako artysta i świadek, którego biografia nie kończy się na sztuce
• Cztery różne spojrzenia na jednego bohatera

Czapski jako artysta i świadek, którego biografia nie kończy się na sztuce

Józef Czapski był postacią, której nie da się opisać wyłącznie przez malarstwo albo literaturę. Jego twórczość plastyczna zmieniała się wraz z czasem, eseje dotykały sztuki i literatury, a obszerne dzienniki, wspomnienia oraz korespondencja stały się jednym z ważniejszych zapisów polskiego doświadczenia XX wieku.

W jego biografii szczególnie mocno wybrzmiewa wojna i jej konsekwencje. To właśnie Czapski od 1942 roku poszukiwał zaginionych polskich oficerów, a później wszedł w skład komisji badającej zbrodnię katyńską. Po 1946 roku współtworzył paryską „Kulturę”, a w Maisons-Laffitte pozostał związany z redakcją do końca życia. Dlatego spotkanie poświęcone jego postaci zapowiada się nie tylko jako rozmowa o literaturze, lecz także o pamięci, odpowiedzialności i świadectwie.

Cztery różne spojrzenia na jednego bohatera

Organizatorzy postawili na skład, który ma dać rozmowie szeroki oddech. W spotkaniu wezmą udział:

• prof. Jerzy Fiećko – badacz związany z poznańską polonistyką, zajmujący się literaturą, filozofią i polityką, a także uczestnik opozycji komunistycznej w latach 80.;
• dr Agata Janiak – kierowniczka Działu Rękopisów w Ossolineum, autorka książek opartych między innymi na niepublikowanych dziennikach i listach Czapskiego;
• prof. Andrzej Franaszek – krytyk i biograf, pracujący obecnie nad monografią o Józefie Czapskim;
• prof. Ryszard K. Przybylski – znawca literatury i sztuki XX wieku, związany z UAM i UAP, od lat obecny także w pracach Kapituły Nagrody Artystycznej przy Radzie Miasta Poznania.

Taki zestaw gości sugeruje rozmowę prowadzoną z kilku stron naraz – przez historię, archiwa, literaturę i sztukę. To właśnie w tym przecięciu widać Czapskiego najpełniej. Za wydarzeniem stoją Biblioteka Kórnicka, Polska Akademia Nauk i Fundacja Zakłady Kórnickie.

na podstawie: UM Poznań.