Kamienne mury sprzed 3700 lat pokazują zapomnianą historię Karpat

W Poznaniu można zajrzeć do świata, który istniał niemal cztery tysiące lat temu. Wystawa poświęcona Górze Zyndrama w Maszkowicach prowadzi od niezwykłych zabytków do monumentalnych fortyfikacji z epoki brązu. Rekonstrukcje i multimedia pokazują nie tylko sposób budowy twierdzy, lecz także codzienność ludzi żyjących na karpackim wzgórzu. Ekspozycja zdobyła już uznanie archeologów i publiczności.

• Twierdza z Maszkowic skrywa ślady kontaktów z południem Europy
• Rekonstrukcje pokazują życie za kamiennymi murami

Twierdza z Maszkowic skrywa ślady kontaktów z południem Europy

Góra Zyndrama to stanowisko archeologiczne w Maszkowicach w Małopolsce. Badania prowadzone od 2015 roku ujawniły pozostałości potężnych kamiennych umocnień, wzniesionych około 3700 lat temu. Skala konstrukcji wyróżnia to miejsce na tle innych pradziejowych osad z terenów dzisiejszej Polski.

Odkrycia zmieniły spojrzenie na społeczności zamieszkujące Karpaty w epoce brązu. Znaleziska wskazują, że nie były one odizolowane od reszty kontynentu. Ich kontakty sięgały kultur południowej Europy, a sama osada obronna musiała być miejscem o dużym znaczeniu dla mieszkańców regionu.

Na ekspozycji prezentowane są przedmioty wykonane z różnych materiałów:

• gliny,
• brązu,
• poroża,
• kości,
• bursztynu.

Zabytki pochodzą zarówno z okresu funkcjonowania osady obronnej w epoce brązu, jak i z późniejszych faz zasiedlenia wzgórza w epoce żelaza. Dzięki temu historia Góry Zyndrama nie kończy się na jednym momencie – obejmuje kolejne pokolenia, które wykorzystywały to samo miejsce.

Powiązany artykuł

Góra Zyndrama w Poznaniu - wystawa, która odsłania twierdzę sprzed 3700 lat

Rekonstrukcje pokazują życie za kamiennymi murami

Twórcy wystawy połączyli wyniki najnowszych badań archeologicznych z nowoczesną oprawą muzealną. Multimedia oraz rekonstrukcje pomagają odtworzyć wygląd pradziejowej osady i przybliżają zajęcia jej mieszkańców. Zwiedzający mogą zobaczyć, jak mogło wyglądać życie wewnątrz umocnionego założenia, a także lepiej zrozumieć funkcję imponujących murów.

To ważne uzupełnienie samych eksponatów. Niewielki przedmiot z gliny, brązu czy kości zyskuje szerszy kontekst, gdy zostaje pokazany jako element codzienności ludzi żyjących w osadzie obronnej. Z kolei kamienne fortyfikacje przestają być wyłącznie pozostałością budowli – wystawa przedstawia je jako świadectwo organizacji pracy, umiejętności technicznych i kontaktów między odległymi społecznościami.

Ekspozycję „Góra Zyndrama. Tajemnicza twierdza sprzed 3700 lat” można oglądać w Muzeum Archeologicznym w Poznaniu do 16 sierpnia 2026 roku. Wystawa zwyciężyła w 2025 roku w plebiscycie magazynu „Archeologia Żywa” „Archeologiczne Sensacje 2025” w kategorii najlepszej wystawy czasowej.

Za kierownictwo artystyczne odpowiada Rodzek Bednarski, a fotografie przygotował Jakub Stepnik. Termin prezentacji wskazany na plakacie obejmuje okres od 11 czerwca do 16 sierpnia 2026 roku, więc osoby planujące wizytę mają czas na poznanie jednej z najstarszych znanych kamiennych twierdz na ziemiach dzisiejszej Polski.

na podstawie: Urząd Miasta Poznania.